Mopperen. Het lijkt onschuldig, maar binnen zorgteams kan het grote gevolgen hebben voor de sfeer en samenwerking. Het begint vaak met irritatie over een collega of situatie, maar voordat je het weet, wordt het een patroon. Mopperen gaat echter zelden alleen over de ander. Het zegt ook iets over jezelf en je eigen behoeften.
Als leidinggevende kun je dit gedrag niet negeren. Het is goed om mopperen om te buigen naar constructieve feedback om de teamdynamiek te beschermen en zelfs te versterken. En gelukkig heb ik daar een paar praktische tips voor.
Waarom mopperen ontstaat
In de zorg zijn medewerkers vaak indirect in hun communicatie en scoren ze laag op dominantie en confrontatie. Dit maakt het lastig om behoeften en frustraties direct te uiten. Het gevolg? Irritaties worden besproken met andere collega’s in plaats van met de persoon waar het over gaat.
Mopperen ontstaat dan ook vaak vanuit een gemis. Misschien verwacht je iets van een collega dat niet overeenkomt met jouw waarden of manier van werken. Je moppert omdat je wilt dat iets beter gaat, maar tegelijkertijd wordt de kern van het probleem niet aangepakt.
Van mopperen naar constructieve feedback
Mopperen kan een kans zijn om groei en positieve communicatie te stimuleren. Als leidinggevende speel je hierin een belangrijke rol door medewerkers te helpen hun behoeften te herkennen, en problemen bij de juiste persoon aan te kaarten.
Hoe je dit doet:
- Vraag naar de behoefte: Wat mis je? Wat heb je nodig? Dit helpt de medewerker om het probleem concreet te maken.
- Verplaats het ‘aapje’ naar de juiste schouder: Moedig aan om het gesprek met de betrokken collega aan te gaan, in plaats van de irritatie bij jou neer te leggen.
- Geef je grenzen aan: Als leidinggevende kun je niet alles oplossen. Vraag wat de medewerker van jou verwacht en maak duidelijk wat jouw rol is.
- Organiseer een driegesprek: In complexe situaties kan een driegesprek helpen om misverstanden uit de weg te ruimen en begrip te creëren.
Een praktijkvoorbeeld
Binnen een team voelde een collega zich geïntimideerd door de stellige communicatie van een ander. Dit maakte het moeilijk om advies te vragen. Tijdens een driegesprek werd besproken wat dit gedrag met het team deed. De stellige collega herkende hierin een blinde vlek en gaf aan dat de intentie juist was om te helpen. Deze openheid zorgde voor begrip en verbeterde de communicatie in het team.
Mopperen is niet per se negatief, maar het vraagt om sturing. Als leidinggevende kun je het gesprek in goede banen leiden door behoeften te herkennen, grenzen aan te geven en medewerkers te helpen directe communicatie te voeren. Een positieve teamdynamiek ontstaat niet vanzelf, maar met de juiste begeleiding kan zelfs mopperen een kans worden voor groei.